SOSYAL SİGORTA PRİMLERİ
BİLDİRGELERİ
İşçi ücretlerinden bordro üzerinde kesilen
sosyal sigorta işçi primleri ile bordronun düzenlendiği tarihte işveren
tarafından tahakkuk ettirilmesi gereken sosyal sigorta işveren primlerinin
hesaplandığı ve ücretlerin tahakkuk ettirildiği aydan bir sonraki ayın sonuna
kadar bağlı bulunulan Sosyal Sigortalar Kurumuna yatırılması gereken
bildirgelerdir.
Sigorta primleri iş kazaları ile meslek
hastalıkları, analık, hastalık ve malüllük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına ait
olarak hesaplanmaktadır.
İş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası iş
kolunun tehlike sınıfına göre değişmektedir. Bu sigorta priminin tamamı iş
verene aittir. Analık Sigortası %1 olup, bu da işverene aittir. Hastalık
sigortası % 11 olup; bunun % 6'sı işverene, % 5'i işçiye ait prim oranıdır. Malüllük,
yaşlılık ve ölüm sigortası ise % 20 oranında hesaplanmakta, bunun % 11'i
işverenden, % 9'u işçiden kesilmektedir. Böylece (işçinin sosyal sigorta prim
oranı % 14, işvereninki ise % 19 ile % 26,5 arasında tehlike sınıfına göre
değişmektedir.
Ayrıca %7 oranında işsizlik sigortası
sözkonusudur. Bunun %2 si işçiden, %3 ü işverenden alınır. Devlet katkı payı da
% 2 dir.
Sosyal sigorta primleri, sosyal sigorta
primlerine esas taban ve tavan kazançlar arasında kalan ücretlerin toplamı
üzerinden hesaplanır.
Sosyal sigorta primleri bildirgeleri aylık ve
dört aylık olmak üzere tanzim edilirler. Dört aylık sosyal sigorta primteri
bildirgesi Mayıs, Eylül ve Ocak ayları içinde kendilerinden önceki son dört ay
için düzenlenerek verilirler.
Sosyal sigorta primleri bildirgesinde işletmede
ay içinde çalışan işçi sayıları, ay içinde işe
yeni giren ve çıkan işçi sayıları, çalışanlarla ilgili prim ödeme gün
sayıları, toplam çalışan içinde bulunan
kadın işçi sayıları gösterilmektedir.
Prime esas kazançlar toplamı bulunurken ilgili
aya ait ücret bordrosundaki toplam ücretlerden sosyal sigorta primlerine esas
tavan ücreti ile bu tavanı geçen ücretler arasındaki fark düşülür. Asgari ücret
sosyal sigorta primlerine esas taban ücretin üzerinde olduğunda en düşük ücret
sosyal sigorta taban ücretinin üstünde kalmaktadır. Eğer tersi durum olursa, diğer
bir ifade ile asgari ücret sosyal sigorta taban ücreti altında olursa, asgari
ücretler ile sosyal sigorta taban ücret arasındaki fark ücret bordrosundaki
toplam ücrete ilave edilip prime esas kazançlar bulunur.
Bulunan prim tutarı hem işçi hem işveren sosyal
sigorta primlerini kapsamaktadır. Aylık Sigorta Primleri Bildirgesindeki
primler toplamından ücret bordrosunda % 14 olarak hesaplanmış bulunan sosyal
sigorta işçi hissesi düşüldüğünde geriye sosyal sigorta işveren hissesi kalır.
Dört aylık sigorta primleri bordrosunda 4 aylık
dönemler itibariyle sigortalı işçilerin isimleri, çalışma süreleri, toplam
dört aylık ve aylık prime esas kazançları yer alır.
